Otomotiv Yedek Parça İthalatı: Çin ve Avrupa’dan Adım Adım Rehber

Çin’den otomotiv yedek parça ithalatı, doğru hazırlıkla küçük bir firmanın bile güvenle başlayabileceği bir iş. Bu sayfada parçaların nereden ve nasıl geldiğini, ilk siparişinizde hangi adımları izleyeceğinizi, gümrükte karşınıza çıkabilecek denetimleri ve sık yapılan hataları sade bir dille bulacaksınız.

Bu sektörde ithalat nereden yapılır

Türkiye’ye gelen otomotiv yedek parçalarında iki ana kaynak öne çıkar:

Çin: Filtre, fren balatası, aydınlatma, süspansiyon ve motor parçaları, aksesuar ve elektrik aksamı gibi geniş bir yelpaze. Ningbo, Şanghay, Shenzhen gibi limanlardan deniz yoluyla, genellikle İstanbul bölgesi limanlarına ya da Mersin’e gelir.
Avrupa (özellikle Almanya): Orijinal (OEM) ve markalı parçalar, bayi ve servis tedariki. Bu yükler çoğunlukla karayoluyla, parsiyel (LTL) ya da komple tır (FTL) olarak taşınır. AB menşeli sanayi ürünlerinde Gümrük Birliği nedeniyle, A.TR dolaşım belgesiyle gümrük vergisi avantajı söz konusu olabilir.

Küçük başlıyorsanız Çin için en uygun yol çoğunlukla LCL (parsiyel konteyner) taşımadır: Yükünüz başka ithalatçıların yükleriyle aynı konteynere konsolide edilir, yalnızca kullandığınız hacim (m³) ya da ağırlık üzerinden ödeme yaparsınız. Hacim büyüdükçe FCL’ye (tam konteyner) geçmek mantıklı hale gelir. Acil ve küçük parçalar için hava kargo veya ekspres kargo da bir seçenektir; ancak birim maliyet belirgin şekilde yükselir.

İlk ithalatınız adım adım

Ürünü ve GTİP’i netleştirin. Her parçanın gümrük tarife pozisyonunu (GTİP) gümrük müşavirinizle belirleyin. Vergi oranı, denetim ve gözetim yükümlülükleri bu koda göre değişir.
Denetime tabi olup olmadığını kontrol edin. Lastik, fren balatası, aydınlatma gibi güvenlik parçaları ithalat denetimine tabi olabilir (ayrıntılar aşağıda). Sipariş öncesi bunu bilmek, yanlış ürün almanızı önler.
Tedarikçiden belgeleri isteyin. Tip onay belgesi, E-işareti (E-mark) bilgisi, test raporları, ürün fotoğrafları ve ambalaj/etiket örnekleri. Belgesi olmayan parçayı “sonra hallederiz” diye almayın.
Teslim şeklini (Incoterms) seçin. FOB veya EXW ile alım, taşımayı sizin kontrol etmenizi sağlar. Hangisinin size uygun olduğunu Incoterms belirleme aracımızla görebilirsiniz.
Taşıma ve sigortayı planlayın. LCL mi FCL mi, hangi liman, ne kadar süre? Navlun teklifi alırken toplam hacmi ve ağırlığı doğru verin.
Ön belgeleri tamamlayın. Ticari fatura, çeki listesi, konşimento ve gerekiyorsa menşe belgesi. Denetime tabi ürünlerde TAREKS başvurusu gümrük beyanından önce yapılır.
Gümrükleme ve teslim. Vergiler ödenip denetimler tamamlandıktan sonra mal deponuza teslim edilir. İlk sevkiyatta yaşananları not alın; ikinci sipariş çok daha kolay olur.

Mevzuat ve izinler

Aşağıdaki bilgiler Ekim 2026 itibarıyla geçerlidir; mevzuat her yıl yenilendiği için siparişten önce gümrük müşavirinizle teyit edin.

Araç parçalarında ithalat denetimi (TAREKS)

Ticaret Bakanlığı’nın 2026 yılı için yayımladığı Araç Parçalarının İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/25) kapsamında lastikler, fren balataları, emniyet camları, farlar ve aydınlatma/işaret cihazları, emniyet kemerleri, çocuk koltukları, kornalar ve tekerlekler gibi parçalar ithalatta denetlenir. Denetimi TSE yürütür; başvuru, dış ticarette risk esaslı kontrol sistemi olan TAREKS üzerinden yapılır. Genellikle tip onay belgesi ve ilgili UN-ECE veya AB mevzuatına uygunluğu gösteren belgeler istenir. Ürünün üzerinde uygun onay işareti bulunmayan parçalar gümrükte sorun yaşar.

İthalatta gözetim

Bazı ürünlerde, beyan edilen birim kıymet belirli bir eşiğin altındaysa Ticaret Bakanlığı’ndan gözetim belgesi alınması gerekir. Örneğin 2026 yılı için yayımlanan 2026/10 sayılı Gözetim Tebliği, içten yanmalı motorlar için yağ ve yakıt filtrelerini de kapsar. Ucuz filtre ithal etmeyi planlıyorsanız bu noktayı mutlaka kontrol edin.

Vergiler: İGV ve anti-damping

Türkiye ile serbest ticaret anlaşması bulunmayan ülkelerden, örneğin Çin’den gelen birçok üründe gümrük vergisine ek olarak ilave gümrük vergisi (İGV) uygulanabilir. Bazı ürün ve menşelerde ise dampinge karşı vergi bulunabilir. Oranlar GTİP ve menşeye göre değiştiği ve sık güncellendiği için burada rakam vermiyoruz; maliyet hesabını müşavirinizle GTİP bazında yapın.

Marka, sahte ürün ve etiketleme

Markalı parça ithal ediyorsanız ürünün orijinal olduğundan ve markayı kullanma hakkınız bulunduğundan emin olun. Gümrük idareleri, marka sahibinin başvurusu üzerine ya da kendiliğinden, fikri mülkiyet hakkını ihlal ettiğinden şüphelenilen eşyanın işlemlerini durdurabilir; sahte ürünler el konulma ve hukuki yaptırımlarla sonuçlanabilir. “Muadil” parça satıyorsanız ambalajda başka bir firmanın markasını kendi ürününüz gibi kullanmayın. Ürün ve ambalaj üzerindeki parça numarası, üretici bilgisi ve menşe ifadesinin fatura ile uyumlu olması da gümrükte işinizi kolaylaştırır.

Taşıma ve ambalaj ipuçları

Ağır ve küçük parçaları ayırın: Fren diski, rulman gibi ağır parçaları palet tabanına, hafif ve kırılgan parçaları (far, ayna, sensör) üst katlara yerleştirin.
Palet kullanın: LCL’de yükünüz depoda birkaç kez elleçlenir. Streç filmle sarılmış, köşe korumalı ve etiketli paletler kayıp ve hasar riskini azaltır.
Pas ve nem koruması: Metal parçalar için yağlı kâğıt, VCI ambalaj veya nem alıcı kullanılmasını tedarikçiden isteyin; deniz yolunda yoğuşma ciddi bir risktir.
Tehlikeli madde kontrolü: Akü, airbag modülü, bazı spreyler ve yağlar tehlikeli madde sayılabilir. Bunları normal yükle karıştırmadan önce tehlikeli madde sınıflandırmasını kontrol edin ve forwarder’ınıza bildirin.
Koli üzerinde bilgi: Her kolide parça numarası, adet ve koli numarası olsun; çeki listesiyle birebir eşleşsin.

Sık yapılan hatalar

Siparişi verip denetim ve belge gerekliliğini sonradan araştırmak.
E-işareti ya da tip onayı olmayan lastik, balata veya far almak.
Faturada kıymeti düşük göstermek; bu hem cezaya hem de gözetim sorunlarına yol açabilir.
Markalı parçalarda menşe ve yetki kontrolü yapmadan ucuz teklife güvenmek.
Hacmi yanlış hesaplayıp LCL navlununu eksik bütçelemek. Teklif almadan önce hacmi ölçülerle doğru hesaplayın.

Türkiye’nin otomotiv ihracatı

Otomotiv, Türkiye’nin ihracatında uzun süredir ilk sıradaki sektör. Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB) verilerine göre sektör 2025 yılını yaklaşık 41,5 milyar dolar ihracatla kapattı ve en büyük pazar Almanya oldu; ihracatın büyük kısmı AB ülkelerine gidiyor. Yedek parça ya da yan sanayi ürünü ihraç ediyorsanız, Avrupa’ya karayoluyla parsiyel veya komple tır, uzak pazarlara ise deniz ve hava yoluyla taşıma için de Medius ile çalışabilirsiniz.

Medius bu sektörde nasıl yardımcı olur

Medius, İstanbul merkezli butik bir freight forwarder. Küçük partilerle başlıyorsanız doğru yerdesiniz: İlk ithalatınızda adım adım yanınızdayız.

Çin’den LCL ve FCL taşımalarınızı planlıyor, tedarikçinizle yükleme koordinasyonunu yapıyoruz (deniz yolu taşımacılığı).
Almanya ve Avrupa’dan OEM parçalar için parsiyel ve komple tır taşımalarını organize ediyoruz (Almanya karayolu taşımacılığı).
Gümrük müşavirlerinizle birlikte belge, TAREKS ve gözetim süreçlerini koordine ediyoruz (gümrükleme koordinasyonu).
Nakliyat sigortası ve ambalaj konusunda pratik öneriler sunuyoruz.

Sık sorulan sorular

Çin’den az miktarda yedek parça getirebilir miyim?

Evet. LCL taşımada yalnızca kullandığınız hacim kadar ödeme yaparsınız. Küçük ve acil gönderiler için hava kargo veya ekspres kargo da kullanılabilir.

Hangi parçalar TAREKS denetimine tabi?

2026 yılı tebliğine göre lastikler, fren balataları, emniyet camları, aydınlatma ve işaret cihazları, emniyet kemerleri, kornalar ve tekerlekler gibi güvenlik parçaları denetim kapsamındadır. Kesin durum GTİP’e göre belirlenir; müşavirinizle kontrol edin.

Almanya’dan parça getirmek Çin’e göre daha mı kolay?

AB menşeli sanayi ürünlerinde Gümrük Birliği sayesinde gümrük vergisi avantajı olabilir ve karayolu süreleri kısadır. Ancak denetim gerektiren parçalarda belge yükümlülükleri yine geçerlidir.

Markalı parça ithal etmek riskli mi?

Orijinal ürün ve yetkili tedarikçiyle çalışıyorsanız sorun yoktur. Sahte ürün şüphesinde gümrük işlemleri durdurulabilir ve eşyaya el konulabilir; bu yüzden tedarikçinin yetkisini önceden doğrulayın.

İlk yedek parça siparişinizi planlıyorsanız yükünüzün ölçülerini ve çıkış noktasını paylaşın, size uygun taşıma seçeneğini birlikte belirleyelim: teklif formu.